NAC en glutathion: wat zegt de wetenschap?

Wat is NAC?

N-Acetylcysteïne, beter bekend als NAC, is een gemodificeerde vorm van het aminozuur cysteïne. Het is al tientallen jaren een standaard behandeling in ziekenhuizen — met name als tegengif bij paracetamolvergiftiging. De reden? NAC is de snelste en meest effectieve manier om de glutathionvoorraden in de lever aan te vullen.

De rol van glutathion in de lever

Glutathion is het krachtigste antioxidant dat het menselijk lichaam zelf aanmaakt. De lever bevat de hoogste concentratie glutathion van alle organen — en dat is niet toevallig. De lever is verantwoordelijk voor het neutraliseren van giftige stoffen, waaronder acetaldehyde (het giftige bijproduct van alcoholafbraak), medicijnresten en omgevingstoxines.

Wanneer de glutathionvoorraden uitgeput raken — door overmatig alcoholgebruik, stress, ouderdom of ziekte — raken levercellen beschadigd. Dit proces staat bekend als oxidatieve stress.

Hoeveel NAC heb je nodig?

Klinische studies tonen consistent aan dat een dagelijkse dosis van minimaal 500 mg NAC nodig is om de glutathionproductie meetbaar te verhogen. Een meta-analyse gepubliceerd in het *Journal of Hepatology* (2019) bevestigde dit: bij doseringen onder de 400 mg per dag was geen significant effect op leverenzymen meetbaar.

"NAC supplementatie van 600 mg per dag gedurende 8 weken resulteerde in een significante stijging van intracellulair glutathion in leverweefsel." — *Clinical Gastroenterology and Hepatology, 2021*

NAC en alcohol

Wanneer je alcohol drinkt, breekt de lever ethanol af tot acetaldehyde — een stof die 10 tot 30 keer giftiger is dan alcohol zelf. Acetaldehyde bindt zich aan levercellen en veroorzaakt ontsteking en schade. Glutathion neutraliseert acetaldehyde direct, maar bij meer dan 4-5 drankjes raken de voorraden uitgeput.

Onderzoek van de Mayo Clinic toont aan dat een volwassene van 40 jaar gemiddeld slechts 300 mg glutathion per dag aanmaakt, terwijl 7 drankjes al 500 mg verbruiken. NAC vult deze tekorten aan door als directe precursor te dienen.

Conclusie

NAC is het meest klinisch onderbouwde ingrediënt voor leverondersteuning. De minimale effectieve dosis is 500 mg per dag. Supplementen die minder bevatten — of NAC volledig weglaten — bieden onvoldoende bescherming voor de lever.